- Ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện: Theo quy định, ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện là những ngành, nghề mà việc thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh phải đáp ứng các điều kiện cần thiết vì lý do quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, đạo đức xã hội hoặc sức khỏe cộng đồng. (Danh mục 198 ngành, nghề này được quy định cụ thể tại Phụ lục IV ban hành kèm theo Luật Đầu tư năm 2025).  Đồng thời, Chính phủ có trách nhiệm công bố: Danh mục ngành, nghề phải cấp phép, cấp chứng nhận trước khi hoạt động; Danh mục ngành, nghề chuyển từ cơ chế “tiền kiểm” (cấp phép) sang “hậu kiểm” (công bố điều kiện để cơ quan quản lý giám sát sau).

- Thẩm quyền ban hành quy định về điều kiện đầu tư kinh doanh: Điều kiện đầu tư kinh doanh chỉ được quy định trong các văn bản sau: Luật, nghị quyết của Quốc hội; Pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội; Nghị định của Chính phủ; Điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Đặt biệt các Bộ, cơ quan ngang Bộ, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân các cấp, cơ quan, tổ chức, cá nhân khác không được ban hành quy định về điều kiện đầu tư kinh doanh.

- Đối với điều kiện đầu tư kinh doanh: Điều kiện đầu tư kinh doanh phải được quy định phù hợp quy định và phải bảo đảm công khai, minh bạch, khách quan, tiết kiệm thời gian, chi phí tuân thủ của nhà đầu tư.  Quy định về điều kiện đầu tư kinh doanh phải có các nội dung sau đây: Đối tượng và phạm vi áp dụng điều kiện đầu tư kinh doanh; hình thức áp dụng điều kiện đầu tư kinh doanh; nội dung điều kiện đầu tư kinh doanh; hồ sơ, trình tự, thủ tục hành chính để tuân thủ điều kiện đầu tư kinh doanh (nếu có); cơ quan có thẩm quyền giải quyết thủ tục hành chính; thời hạn có hiệu lực của giấy phép, giấy chứng nhận, chứng chỉ hoặc văn bản xác nhận, chấp thuận khác (nếu có).

- Các hình thức áp dụng điều kiện: Giấy phép; Giấy chứng nhận; Chứng chỉ; Văn bản xác nhận, chấp thuận của cơ quan có thẩm quyền; Yêu cầu khác mà cá nhân, tổ chức kinh tế phải đáp ứng để thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh mà không cần phải có xác nhận bằng văn bản của cơ quan có thẩm quyền.

Quy định về ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện là cơ chế cân bằng giữa quyền tự do kinh doanh và yêu cầu quản lý nhà nước. Việc xác định rõ thẩm quyền ban hành, nội dung, hình thức và cơ chế công khai điều kiện đầu tư kinh doanh không chỉ nâng cao hiệu lực quản lý mà còn góp phần cải thiện môi trường đầu tư, thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững.

Xem chi tiết danh mục 198 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện tại đây./.

Hứa Nguyên