Ảnh minh họa (Nguồn:Bộ Tư pháp)

Việc Quốc hội thông qua Luật là bước quan trọng trong việc tiếp tục hoàn thiện cơ chế bảo đảm quyền được bồi thường của tổ chức, cá nhân khi bị thiệt hại do hành vi trái pháp luật của người thi hành công vụ; đồng thời nâng cao trách nhiệm của cơ quan nhà nước và người thi hành công vụ trong quá trình thực thi nhiệm vụ, công vụ.

Luật có nhiều quy định mới theo hướng bảo đảm tốt hơn quyền yêu cầu bồi thường của người bị thiệt hại, đơn giản hóa trình tự, thủ tục giải quyết bồi thường và nâng cao trách nhiệm của cơ quan nhà nước, người thi hành công vụ trong quá trình giải quyết bồi thường.

Một trong những nội dung đáng chú ý là Luật tiếp tục hoàn thiện các quy định về phạm vi trách nhiệm bồi thường của Nhà nước; tạo điều kiện để người bị thiệt hại thực hiện quyền yêu cầu bồi thường và lựa chọn phương thức bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình theo quy định của pháp luật.

Luật cũng bổ sung trường hợp được bồi thường khi cơ quan có thẩm quyền không áp dụng, áp dụng không kịp thời hoặc áp dụng không đúng biện pháp bảo vệ người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và người thân của họ. Quy định này góp phần thể chế hóa chủ trương bảo vệ người đấu tranh chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Đối với trình tự, thủ tục giải quyết yêu cầu bồi thường tại cơ quan trực tiếp quản lý người thi hành công vụ, Luật được sửa đổi theo hướng đơn giản hóa hồ sơ; chuyển trách nhiệm cung cấp văn bản làm căn cứ yêu cầu bồi thường từ người yêu cầu sang cơ quan nhà nước; cắt giảm thời gian thực hiện thủ tục và bổ sung quy định về việc ra quyết định giải quyết bồi thường trong các trường hợp theo quy định.

Bên cạnh đó, Luật tiếp tục hoàn thiện các quy định về trách nhiệm hoàn trả của người thi hành công vụ. Đáng chú ý, Luật bổ sung các trường hợp được xem xét giảm mức hoàn trả hoặc miễn hoàn trả, trong đó có trường hợp người thi hành công vụ thực hiện đổi mới, sáng tạo theo đúng chủ trương, phương án đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt và không vì mục đích vụ lợi.

Những quy định mới của Luật góp phần nâng cao hiệu quả công tác bồi thường nhà nước, bảo đảm tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của người bị thiệt hại; đồng thời nâng cao trách nhiệm của cơ quan nhà nước và người thi hành công vụ, góp phần phòng ngừa vi phạm, tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong hoạt động công vụ.

Luật có hiệu lực thi hành từ ngày 01/3/2027. Do đó, trong thời gian tới, việc nghiên cứu, tuyên truyền, phổ biến các quy định mới và chuẩn bị các điều kiện cần thiết để tổ chức thi hành Luật là yêu cầu quan trọng đối với các cơ quan, đơn vị và địa phương.

Việc kịp thời nghiên cứu các quy định mới, nâng cao nhận thức, trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, công chức và chuẩn bị các điều kiện cần thiết cho quá trình tổ chức thi hành sẽ góp phần bảo đảm Luật được thực hiện thống nhất, hiệu quả ngay từ khi có hiệu lực.

Qua đó, công tác bồi thường nhà nước tiếp tục được nâng cao về chất lượng và hiệu quả, bảo đảm tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân; đồng thời góp phần nâng cao trách nhiệm trong hoạt động công vụ, tăng cường kỷ luật, kỷ cương và xây dựng nền hành chính phục vụ người dân.

Lý Lệ