- Chủ động tư vấn, khám sức khỏe trước khi kết hôn: Theo quy định của Luật Dân số, Nhà nước khuyến khích nam, nữ chủ động tiếp cận dịch vụ tư vấn và khám sức khỏe trước khi kết hôn theo hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế. Việc khám sức khỏe tiền hôn nhân giúp phát hiện sớm các bệnh di truyền, bệnh truyền nhiễm, các vấn đề về sức khỏe sinh sản; từ đó có biện pháp điều trị, tư vấn phù hợp, góp phần bảo đảm hôn nhân bền vững và sinh ra những đứa trẻ khỏe mạnh.

Ngoài ra Luật còn quy định tùy theo điều kiện kinh tế – xã hội và khả năng cân đối ngân sách trong từng thời kỳ, chính quyền địa phương cấp tỉnh có thể quyết định hỗ trợ kinh phí cho hoạt động tư vấn và khám sức khỏe trước khi kết hôn. Đây là chính sách thiết thực, đặc biệt có ý nghĩa đối với thanh niên ở vùng khó khăn, giúp họ có điều kiện tiếp cận dịch vụ y tế cần thiết trước khi xây dựng gia đình.

- Đẩy mạnh sàng lọc, chẩn đoán trước sinh và sơ sinh: Luật Dân số cũng khuyến khích phụ nữ mang thai và trẻ sơ sinh thực hiện khám sàng lọc bệnh bẩm sinh theo danh mục do Bộ trưởng Bộ Y tế quy định. Sàng lọc trước sinh và sơ sinh có vai trò quan trọng trong việc phát hiện sớm các dị tật bẩm sinh, rối loạn di truyền và bệnh lý nguy hiểm, từ đó có biện pháp can thiệp kịp thời, giảm thiểu gánh nặng cho gia đình và xã hội.

Kinh phí sàng lọc một số bệnh bẩm sinh được hỗ trợ từ ngân sách nhà nước, bảo hiểm y tế và các nguồn hợp pháp khác theo lộ trình phù hợp. Căn cứ điều kiện thực tế, Chính phủ quy định phạm vi, đối tượng và mức hỗ trợ ưu tiên; đồng thời địa phương có thể mở rộng thêm phạm vi và đối tượng thụ hưởng. Việc chẩn đoán và điều trị bệnh bẩm sinh được thực hiện theo quy định của pháp luật về khám bệnh, chữa bệnh và bảo hiểm y tế, bảo đảm quyền lợi cho người dân.

- Bảo đảm quyền tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản: Luật Dân số khẳng định mọi cá nhân, cặp vợ chồng đều có quyền tiếp cận đầy đủ, bình đẳng các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, không bị phân biệt đối xử. Mỗi người được quyền tự quyết định các vấn đề liên quan đến sức khỏe sinh sản trên cơ sở hiểu biết, tự nguyện và tôn trọng quyền, lợi ích của bản thân.

Cùng với đó, các hoạt động dự phòng và điều trị vô sinh được thực hiện theo quy định của pháp luật về phòng bệnh, khám bệnh, chữa bệnh và bảo hiểm y tế. Chính quyền địa phương cấp tỉnh, căn cứ tình hình thực tiễn, quyết định hỗ trợ phương tiện tránh thai và chi phí dịch vụ kế hoạch hóa gia đình cho các đối tượng khó khăn như hộ nghèo, cận nghèo, đối tượng bảo trợ xã hội, đồng bào dân tộc thiểu số, người dân ở vùng đặc biệt khó khăn, biên giới, hải đảo.

- Chung tay vì một thế hệ tương lai khỏe mạnh: Nâng cao chất lượng dân số không chỉ là nhiệm vụ của ngành y tế mà còn là trách nhiệm của mỗi cá nhân, gia đình và toàn xã hội. Việc chủ động khám sức khỏe trước khi kết hôn, thực hiện sàng lọc trước sinh và sơ sinh, chăm sóc sức khỏe sinh sản đúng cách sẽ góp phần tạo ra thế hệ tương lai khỏe mạnh, thông minh, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Mỗi người dân cần nâng cao nhận thức, tích cực tham gia các chương trình chăm sóc sức khỏe dân số, xây dựng gia đình hạnh phúc, từ đó góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và sự phồn vinh của quốc gia./.

Hứa Nguyên