Theo quy định, trước khi khởi công xây dựng công trình, chủ đầu tư phải có giấy phép xây dựng. Tuy nhiên, để phù hợp với tính chất, quy mô và mức độ ảnh hưởng của từng loại công trình, Luật Xây dựng đã quy định cụ thể các trường hợp không phải xin giấy phép xây dựng. Cụ thể, không phải xin giấy phép xây dựng đối với các công trình sau:
1. Công trình đặc thù, phục vụ nhiệm vụ đặc biệt của Nhà nước, gồm: công trình bí mật nhà nước; công trình xây dựng khẩn cấp, cấp bách; công trình thuộc dự án đầu tư công đặc biệt; công trình đầu tư theo thủ tục đầu tư đặc biệt; công trình xây dựng tạm; công trình xây dựng tại khu vực đất sử dụng cho mục đích quốc phòng, an ninh theo quy định của pháp luật về đất đai.
2. Công trình thuộc các dự án đầu tư công đã được người có thẩm quyền quyết định đầu tư, như Thủ tướng Chính phủ, người đứng đầu cơ quan trung ương của các tổ chức chính trị, các cơ quan tư pháp trung ương, bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và Chủ tịch UBND các cấp.
3. Công trình xây dựng theo tuyến đi qua địa bàn từ hai đơn vị hành chính cấp tỉnh trở lên; hoặc công trình xây dựng theo tuyến ngoài khu vực được định hướng phát triển đô thị, đã được xác định trong quy hoạch hoặc được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận phương án tuyến.
4. Công trình trên biển và công trình hàng không, bao gồm công trình thuộc dự án đầu tư xây dựng ngoài khơi đã được giao khu vực biển; cảng hàng không; công trình tại cảng hàng không và công trình bảo đảm hoạt động bay ngoài cảng hàng không.
5. Một số công trình chuyên ngành, như công trình quảng cáo không thuộc đối tượng phải cấp giấy phép xây dựng theo pháp luật về quảng cáo; công trình hạ tầng kỹ thuật viễn thông thụ động.
6. Công trình đã được thẩm định, phê duyệt về xây dựng, cụ thể là công trình thuộc dự án đầu tư xây dựng đã được cơ quan chuyên môn về xây dựng thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi hoặc Báo cáo nghiên cứu khả thi điều chỉnh và đã được phê duyệt theo quy định.
7. Công trình quy mô nhỏ, gồm công trình xây dựng cấp IV và nhà ở riêng lẻ có quy mô dưới 7 tầng, tổng diện tích sàn xây dựng dưới 500 m², đồng thời không thuộc các khu vực chức năng, khu vực phát triển đô thị, khu vực xây dựng theo quy hoạch chung hoặc khu vực đã có quy chế quản lý kiến trúc.
8. Công trình sửa chữa, cải tạo có phạm vi hạn chế, bao gồm sửa chữa, cải tạo bên trong công trình hoặc sửa chữa, cải tạo mặt ngoài không tiếp giáp với đường trong đô thị có yêu cầu quản lý kiến trúc; nội dung sửa chữa không làm thay đổi mục đích, công năng sử dụng, không ảnh hưởng đến an toàn kết cấu chịu lực, phòng cháy chữa cháy, môi trường và khả năng kết nối hạ tầng kỹ thuật.
Lưu ý đối với chủ đầu tư: Mặc dù không phải xin giấy phép xây dựng, nhưng trước khi khởi công xây dựng, chủ đầu tư xây dựng công trình trê phải thực hiện gửi thông báo khởi công xây dựng (trừ công trình bí mật nhà nước, công trình xây dựng khẩn cấp, cấp bách, công trình xây dựng tạm tại mục 1nêu trên, công trình nhà ở riêng lẻ của hộ gia đình, cá nhân) đến cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng có thẩm quyền tại địa phương nơi công trình được xây dựng theo phân cấp của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh để quản lý, cụ thể như sau:
Gửi thông báo khởi công xây dựng đối với công trình tại mục 2 và 3 nêu trên.
Gửi thông báo khởi công xây dựng kèm theo hồ sơ tương ứng với hồ sơ đề nghị cấp giấy phép xây dựng theo quy định (không bao gồm Đơn đề nghị cấp giấy phép xây dựng) đối với công trình tại mục 1, 4, 5, 6, 7 và 8 nêu trên).
Tấn Tài

