Theo quy định, hành vi tàng trữ, mua bán, vận chuyển, trao đổi hàng hóa ở khu vực biên giới mà không có hoặc không đầy đủ giấy tờ chứng minh tính hợp pháp của hàng hóa sẽ bị xử phạt tùy theo giá trị hàng hóa vi phạm. Mức phạt tiền được quy định tăng dần, từ 1.000.000 đồng đối với hàng hóa có giá trị dưới 5.000.000 đồng đến tối đa 40.000.000 đồng đối với hàng hóa có giá trị từ 100.000.000 đồng trở lên.

Đối với một số loại hàng hóa có ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe con người, vật nuôi, cây trồng hoặc thuộc ngành nghề kinh doanh có điều kiện như lương thực, thực phẩm, thuốc chữa bệnh, mỹ phẩm, thuốc thú y, phân bón, giống cây trồng, giống vật nuôi…, mức phạt sẽ bị áp dụng gấp đôi so với các mức phạt tương ứng nhưng không vượt quá mức tối đa theo quy định của Nghị định.

Ngoài ra, Nghị định còn quy định mức phạt từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với các hành vi xảy ra ngoài địa bàn hoạt động hải quan như vận chuyển hàng hóa quá cảnh, chuyển cửa khẩu, tạm nhập - tái xuất không đúng tuyến đường, địa điểm hoặc thời gian quy định; tự ý phá niêm phong hàng hóa; không bảo đảm nguyên trạng hàng hóa đang chịu sự giám sát; hoặc lưu giữ hàng hóa không đúng địa điểm quy định.

Trường hợp tự ý tiêu thụ hàng hóa đang chịu sự giám sát của cơ quan chức năng sẽ bị xử phạt nặng hơn, với mức phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng, thể hiện tính răn đe đối với hành vi vi phạm nghiêm trọng này.

Bên cạnh hình thức phạt tiền, người vi phạm còn có thể bị áp dụng các hình thức xử phạt bổ sung như tịch thu tang vật vi phạm hành chính đối với các hành vi tàng trữ, mua bán, vận chuyển hàng hóa không hợp pháp hoặc đối với hàng hóa thuộc danh mục cấm xuất khẩu, nhập khẩu.

Ngoài ra, Nghị định cũng quy định các biện pháp khắc phục hậu quả như buộc tiêu hủy hàng hóa gây hại cho sức khỏe, môi trường; buộc thực hiện việc vận chuyển hàng hóa đúng tuyến đường, cửa khẩu; buộc nộp lại số tiền tương ứng với giá trị tang vật đã bị tiêu thụ, tẩu tán trái phép; hoặc buộc đưa hàng hóa ra khỏi lãnh thổ Việt Nam, tái xuất theo quy định.

Việc ban hành Nghị định số 79/2026/NĐ-CP đã bổ sung khung pháp lý chặt chẽ trong xử lý vi phạm hành chính tại khu vực biên giới, góp phần tăng cường hiệu lực quản lý nhà nước, phòng ngừa và ngăn chặn các hành vi buôn lậu, vận chuyển hàng hóa trái phép. Qua đó, bảo đảm an ninh, trật tự khu vực biên giới và tạo môi trường kinh doanh lành mạnh, bình đẳng theo đúng quy định của pháp luật.

Nghị định số 79/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 02/5/2026./.

Phú Toàn