Trách nhiệm của doanh nghiệp bán hàng đa cấp
Theo quy định, doanh nghiệp bán hàng đa cấp phải thực hiện đầy đủ các trách nhiệm nhằm bảo đảm hoạt động kinh doanh minh bạch, đúng pháp luật.
Trước hết, doanh nghiệp có trách nhiệm niêm yết công khai các tài liệu bắt buộc tại trụ sở chính, chi nhánh, văn phòng đại diện và địa điểm kinh doanh, giúp người dân, người tham gia và cơ quan quản lý dễ dàng tiếp cận thông tin. Đồng thời, doanh nghiệp phải thực hiện đúng quy tắc hoạt động và kế hoạch trả thưởng đã đăng ký, không được tự ý thay đổi gây ảnh hưởng đến quyền lợi của người tham gia.
Một nội dung đáng chú ý là doanh nghiệp phải công khai, cập nhật giá bán hàng hóa và tuân thủ đúng mức giá đã công bố. Quy định này nhằm ngăn chặn tình trạng thông tin không minh bạch, bán hàng sai giá hoặc lợi dụng mô hình đa cấp để trục lợi.
Bên cạnh đó, Nghị định yêu cầu doanh nghiệp tổ chức đào tạo kiến thức pháp luật hằng năm cho nhà phân phối cấp cao, đồng thời tăng cường giám sát hoạt động của người tham gia để bảo đảm việc tiếp thị, bán hàng và phát triển mạng lưới được thực hiện đúng hợp đồng, đúng quy tắc và đúng pháp luật.
Doanh nghiệp cũng phải chịu trách nhiệm đối với các hoạt động bán hàng đa cấp diễn ra tại trụ sở, hội nghị, hội thảo, các buổi đào tạo hoặc theo chính sách của doanh nghiệp. Điều này thể hiện rõ trách nhiệm pháp lý của doanh nghiệp trong việc kiểm soát hoạt động của mạng lưới phân phối.
Về nghĩa vụ tài chính, doanh nghiệp có trách nhiệm khấu trừ, kê khai và nộp thuế thu nhập cá nhân trước khi chi trả hoa hồng, tiền thưởng hoặc các lợi ích kinh tế khác cho người tham gia theo quy định.
Ngoài ra, để đáp ứng yêu cầu quản lý trong thời kỳ chuyển đổi số, doanh nghiệp phải vận hành hệ thống công nghệ thông tin quản lý mạng lưới người tham gia, trang thông tin điện tử bằng tiếng Việt, hệ thống tiếp nhận khiếu nại, thắc mắc qua điện thoại, thư điện tử và các kênh liên lạc khác.
Một điểm mới quan trọng là doanh nghiệp phải bảo đảm tối thiểu 20% doanh thu bán hàng đa cấp trong năm tài chính là doanh thu từ khách hàng không phải là người tham gia mạng lưới. Quy định này nhằm khẳng định bản chất của bán hàng đa cấp là bán hàng hóa đến người tiêu dùng thực tế, tránh biến tướng thành mô hình huy động người tham gia.
Đặc biệt, đối với thực phẩm, doanh nghiệp không được sử dụng hình ảnh, tên tuổi của cơ sở y tế, bác sĩ, dược sĩ, nhân viên y tế hoặc ý kiến người bệnh để quảng bá sản phẩm như thuốc chữa bệnh. Đây là quy định rất cần thiết nhằm ngăn ngừa hành vi quảng cáo sai sự thật, gây hiểu nhầm cho người tiêu dùng.
Trách nhiệm của người tham gia bán hàng đa cấp
Đối với người tham gia bán hàng đa cấp, Nghị định cũng quy định rõ các nghĩa vụ phải thực hiện.
Người tham gia có trách nhiệm lưu giữ hợp đồng tham gia bán hàng đa cấp, chỉ được thực hiện hoạt động tiếp thị, bán hàng sau khi được cấp Thẻ thành viên, đồng thời phải xuất trình thẻ trước khi giới thiệu sản phẩm hoặc tiếp thị bán hàng.
Trong quá trình hoạt động, người tham gia phải tuân thủ hợp đồng, quy tắc hoạt động của doanh nghiệp, cung cấp thông tin đầy đủ, trung thực về doanh nghiệp, hàng hóa, kế hoạch trả thưởng và quy tắc hoạt động cho khách hàng và người có nhu cầu tham gia.
Tương tự doanh nghiệp, người tham gia cũng không được cung cấp thông tin sai lệch về thực phẩm dưới hình thức gắn với hình ảnh, lời cảm ơn của người bệnh hoặc ý kiến chuyên môn của nhân viên y tế để mô tả công dụng điều trị bệnh.
Đối với nhà phân phối cấp cao, trách nhiệm còn cao hơn khi phải đào tạo, hỗ trợ, hướng dẫn người tham gia tuyến dưới, giám sát việc tuân thủ pháp luật, kịp thời phát hiện và báo cáo các hành vi vi phạm.
Trường hợp biết hoặc buộc phải biết người tham gia tuyến dưới vi phạm mà không ngăn chặn, không báo cho doanh nghiệp xử lý thì nhà phân phối cấp cao phải chịu trách nhiệm theo quy định.
Các tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động bán hàng đa cấp cần chủ động tìm hiểu, thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật; người dân cần thận trọng khi tiếp cận các lời mời tham gia mạng lưới đa cấp, đặc biệt là những thông tin hứa hẹn lợi nhuận cao, thiếu minh bạch về hàng hóa và cơ chế trả thưởng. Việc chấp hành đúng quy định không chỉ bảo vệ quyền lợi của chính doanh nghiệp và người tham gia mà còn góp phần xây dựng môi trường kinh doanh lành mạnh, minh bạch, đúng pháp luật./.
Hứa Nguyên
